BM Komitesi STK Raporlarına Kapıyı Açtı: İlk Son Tarih 3 Eylül

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Ekonomik, sosyal ve kültürel haklar alanında çalışan sivil toplum kuruluşları için Birleşmiş Milletler düzeyinde yeni raporlama takvimi açıldı. BM Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Komitesi (CESCR), 80. oturumu öncesinde sivil toplum örgütleri ve ulusal insan hakları kurumlarının paralel raporlarını kabul eden çevrim içi sistemi kullanıma sundu.

İki farklı son tarih bulunuyor

Komitenin bazı ülkeler için hazırlayacağı sorun listelerine katkı sunacak kuruluşların raporlarını 3 Eylül 2026’ya kadar iletmesi gerekiyor. Komitenin doğrudan ele alacağı devlet raporları ile sonuç gözlemlerinin takip süreçlerine ilişkin sivil toplum katkıları için son tarih ise 2 Ekim 2026 olarak açıklandı.

Başvurular BM’nin çevrim içi paralel rapor sistemi üzerinden kabul ediliyor. Oturuma katılmak isteyen sivil toplum temsilcileri için ayrıca bir akreditasyon sistemi de açılmış durumda. Kuruluşların rapor hazırlamadan önce katkı sunacakları ülkenin Komite takvimindeki yerini ve belgenin “sorun listesi”, “ülke incelemesi” ya da “takip” sürecinden hangisine ilişkin olduğunu kontrol etmesi gerekiyor.

Sağlıktan barınmaya geniş hak alanı

CESCR; çalışma hakkı, adil çalışma koşulları, sendikal haklar, sosyal güvenlik, aile yaşamının korunması, yeterli yaşam standardı, gıda, barınma, sağlık, eğitim ve kültürel yaşama katılım gibi Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi kapsamındaki alanlarda devletlerin yükümlülüklerini izliyor.

Sivil toplum raporları, resmî devlet raporlarında yeterince görünmeyen hak ihlallerini, yapısal eşitsizlikleri ve uygulama sorunlarını Komitenin gündemine taşıyabiliyor. Etkili bir paralel raporun güncel veriye dayanması, hak sahiplerinin deneyimlerini yansıtması ve Komitenin devlete yöneltebileceği açık, uygulanabilir öneriler içermesi önem taşıyor.

80. oturum henüz kesinleşmedi

Komitenin 80. oturumunun 2–13 Kasım 2026 tarihlerinde gerçekleştirilmesi planlanıyor. Ancak BM’nin resmî sayfasında, Birleşmiş Milletler düzenli bütçesindeki likidite durumu nedeniyle oturumun henüz kesinleşmediğine ilişkin bir uyarı yer alıyor. Kuruluşların rapor hazırlıklarını ilan edilen son tarihlere göre sürdürürken toplantı takvimindeki güncellemeleri de izlemesi gerekiyor.

Türkiye bu oturumda incelenmiyor

Türkiye, 80. oturum için yayımlanan doğrudan ülke incelemesi ve sorun listesi takviminde yer almıyor. Bu nedenle çağrı, Türkiye hakkında genel bir paralel rapor sunma süreci anlamına gelmiyor. Bununla birlikte Türkiye merkezli örgütler, takvimdeki ülkelerle ilgili saha çalışmaları, ortaklıkları veya karşılaştırmalı uzmanlıkları bulunuyorsa ilgili sürece katkı sunabilir; ayrıca mekanizmayı gelecekteki savunuculuk çalışmaları için yakından izleyebilir.

Kaynak ve gönderim sistemi

Ülke takvimi, son tarihler, çevrim içi gönderim sistemi ve akreditasyon bağlantıları için BM Antlaşma Organları Veri Tabanı’ndaki 80. oturum sayfası incelenebilir.