Sivil Toplum Güne 15 İlde Düzenlenen Operasyonlarla Uyandı: 9 Dernek Hakkında Adli İşlem

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

İstanbul, Ankara, İzmir, Aydın ve Mersin başsavcılıklarının koordinasyonunda 15 ilde düzenlenen “Ailem Güvende” operasyonlarında 162 şüpheli, dokuz dernek ve 13 işletme hakkında adli işlem başlatıldı. Soruşturmanın mali boyutunda altı derneğe 2021–2026 döneminde yurt dışından toplam 3 milyon 359 bin 167 dolar aktarıldığı bildirildi. Para hareketlerinin soruşturmalara konu faaliyetlerle bağlantısı araştırılıyor.

Türkiye’de sivil toplum, 13 Eylül sabahına çok sayıda dernek, işletme ve kişiyi kapsayan geniş çaplı operasyonların haberiyle uyandı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in açıklamasına göre İstanbul, Ankara, İzmir, Aydın ve Mersin cumhuriyet başsavcılıklarının koordinasyonunda başlatılan “Ailem Güvende” operasyonları beş il merkezli olmak üzere toplam 15 ilde gerçekleştirildi.

Operasyonlar kapsamında 162 şüpheli, dokuz dernek ve 13 işletmeye yönelik adli işlem başlatıldı. Arama, gözaltı ve el koyma işlemleri gerçekleştirilirken bazı internet siteleri ile sosyal medya hesaplarına erişim engeli getirildi.

Bakan Gürlek soruşturmanın kapsamını açıkladı

Adalet Bakanı Akın Gürlek, soruşturmalarda fuhşa aracılık veya yer temin ettiği ileri sürülen kişiler, bu faaliyetlere ortam sağladığı değerlendirilen işletmeler, müstehcen içerik üretip yaydığı iddia edilen şüpheliler ile çocukların bu içeriklere maruz bırakılmasına yönelik faaliyetlerin incelendiğini açıkladı.

Gürlek, gizli soruşturmacı görevlendirilmesi, teknik ve fiziki takip, tanık beyanları, dijital incelemeler ve görüntü kayıtları sonucunda eş zamanlı operasyonlar düzenlendiğini belirtti.

Operasyonlarda uyuşturucu maddeler ile çok sayıda dijital materyale el konulduğu da açıklandı.

Soruşturma sürerken şüpheliler ve hakkında işlem yapılan tüzel kişiler bakımından masumiyet karinesi geçerliliğini koruyor.

Kaos GL Derneği’nin ofisinde arama yapıldı

Ankara’da Kaos GL Derneği’nin ofisinde polis tarafından arama gerçekleştirildi. Derneğin açıklamasına göre yönetim ve denetim kurullarının yedek üyeler dahil bazı üyeleri, evlerine düzenlenen operasyonlarla gözaltına alındı.

Kamuoyuna yansıyan ilk bilgilerde gözaltı sayısı 10 olarak açıklanırken, ilerleyen saatlerde Ankara’daki soruşturma kapsamında gözaltına alınanların sayısının 21’e yükseldiği bildirildi.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı Bilişim Suçları Soruşturma Bürosu tarafından yürütülen dosyada, derneğin internet sitesi ve sosyal medya hesaplarında yayımlanan bazı içeriklerin TCK’nin “müstehcenlik” suçunu düzenleyen 226’ncı maddesi kapsamında incelendiği belirtildi.

İnternet siteleri ve sosyal medya hesapları engellendi

Operasyondan bir gün önce, İstanbul 7. Sulh Ceza Hâkimliğinin 12 Eylül 2026 tarihli kararıyla çok sayıda LGBTİ+ örgütüne ait internet sitesine erişim engeli getirildi.

Kararın Kaos GL, 17 Mayıs Derneği, ÜniKuir, Pembe Hayat, SPoD, Genç LGBTİ+, Lambdaistanbul ve Muamma LGBTİ+ Derneği’nin internet siteleri ile Velvele.net’i kapsadığı bildirildi.

Bazı LGBTİ+ aktivistleri ve hak savunucularına ait sosyal medya hesapları hakkında da erişim engeli kararı verildi.

Soruşturmanın mali boyutunda MASAK incelemesi

Adalet Bakanı Gürlek, operasyonların mali boyutunda Mali Suçları Araştırma Kurulu tarafından bazı derneklerin para hareketlerinin incelendiğini açıkladı.

Gürlek, bazı derneklere yurt dışındaki kamu kurumları ve yabancı kuruluşlardan yüksek tutarlarda fon aktarıldığının belirlendiğini söyledi.

Bakan’ın açıklamasında şu ifadeler yer aldı:

“Bu para hareketlerinin kaynağı ve soruşturmalara konu faaliyetlerle bağlantısı araştırılmaktadır.”

Bu açıklamaya göre para transferleri tespit edilmiş durumda ancak transferlerle soruşturulan faaliyetler arasında bağlantı bulunup bulunmadığına ilişkin inceleme henüz devam ediyor.

Altı derneğin para hareketleri incelendi

Basına yansıyan bilgilere göre İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 2026/143015 sayılı soruşturması kapsamında hazırlanan MASAK Veri İnceleme Tutanağı’nda İstanbul merkezli altı derneğin hesap hareketleri ele alındı.

İnceleme kapsamındaki kuruluşlar şöyle sıralandı:

• Hak Eşitlik Varoluş İçin LGBTİ+ Derneği
• Lambdaistanbul LGBTİ+ Dayanışma Derneği
• LGBTİ+ Aileleri ve Yakınları Derneği
• Pozitif Yaşam Derneği
• Pozitif-iz Derneği
• Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği

Bu altı dernek ile operasyonların tamamında hakkında işlem yapıldığı açıklanan dokuz derneğin aynı liste olmadığı görülüyor. Örneğin Ankara’da ofisinde arama yapılan Kaos GL, basına yansıyan altı dernekten oluşan mali inceleme listesinde yer almıyor.

2021–2026 dönemindeki transferler incelendi

MASAK tutanağına dayandırılan haberlerde, altı derneğe ait toplam 45 bin 135 bankacılık işleminin incelendiği belirtildi.

Bu işlemlerin 13 bin 40’ının para girişi, 32 bin 95’inin ise para çıkışı olduğu bildirildi. Para girişlerinin 218’inin doğrudan SWIFT işlemi olduğu kaydedildi.

Gönderen kuruluş, ülke bilgisi, banka kayıtları ve işlem açıklamalarının birlikte incelenmesi sonucunda 2021–2026 döneminde yabancı veya uluslararası nitelikte olduğu değerlendirilen 37 kurumsal kaynaktan 209 para transferi belirlendiği aktarıldı.

Altı derneğe farklı tarihlerde aktarılan toplam tutarın 3 milyon 359 bin 167 dolar olduğu bildirildi.

Derneklere göre açıklanan tutarlar

Basında yer alan altı tutarın toplamı 3 milyon 359 bin 164 dolar ediyor. Açıklanan genel toplam ile dernek bazındaki rakamların toplamı arasında 3 dolarlık fark bulunuyor. Farkın bir yazım veya aktarım hatasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı henüz açıklanmadı.

Fon sağlayan kuruluşlar arasında büyükelçilikler de bulunuyor

Para transferi gerçekleştiren kuruluşlar arasında ABD Dışişleri Bakanlığı bağlantılı programlar, Fransa Büyükelçiliği, Hollanda ve Almanya bağlantılı kamu kurumları, ILGA-Europe, European Endowment for Democracy ve German Marshall Fund gibi kuruluşların bulunduğu belirtildi.

Basına yansıyan bilgilerde, alınan fonların bir bölümünün cinsiyet geçiş sürecindeki kişilerin ameliyat giderleri dahil çeşitli faaliyetlerde kullanıldığı ileri sürüldü.

Ancak bu harcamaların hangi dernek tarafından gerçekleştirildiği, kaç kişiyi kapsadığı, toplam tutarı ve savcılık tarafından hangi suç isnadıyla ilişkilendirildiği açıklanmadı.

Yurt dışından fon almak hangi kurallara tabi?

Türkiye’de derneklerin yurt dışındaki kişi, kurum ve kuruluşlardan yardım veya fon alması yasak değil.

5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun 21’inci maddesine göre dernekler, mülki idare amirliğine önceden bildirimde bulunmak şartıyla yurt dışından ayni ve nakdî yardım alabiliyor. Nakdî yardımların bankalar aracılığıyla alınması gerekiyor.

Bu nedenle mali inceleme bakımından fonların hangi ülkeden veya kurumdan geldiğinin yanı sıra;

• İlgili makamlara bildirim yapılıp yapılmadığı,
• Transferlerin derneklerin resmî banka hesaplarına aktarılıp aktarılmadığı,
• Paraların hangi faaliyetlerde kullanıldığı,
• Proje sözleşmeleri ile fiilî harcamaların uyumlu olup olmadığı,
• Belirli ödemeler ile soruşturulan fiiller arasında somut bağlantı bulunup bulunmadığı

önem taşıyor.

Şu ana kadar yapılan resmî açıklamalarda, adı açıklanan altı derneğin yurt dışı yardım bildiriminde bulunmadığına veya fonların kayıt dışı biçimde alındığına ilişkin ayrıntılı bir bilgi paylaşılmadı.

Derneklerin çalışma alanları farklılaşıyor

Mali inceleme listesinde bulunan kuruluşlar LGBTİ+ hakları, HIV, sağlık hizmetlerine erişim, hukuki danışmanlık, psikososyal destek, aile dayanışması ve ayrımcılıkla mücadele gibi farklı alanlarda çalışmalar yürütüyor.

SPoD’un kamuya açık faaliyet raporlarında hukuki, psikolojik ve sosyal danışmanlık hizmetleri, LGBTİ+ Danışma Hattı, HIV çalışmaları ve yerel yönetimlere yönelik faaliyetler yer alıyor.

Pozitif Yaşam Derneği ile Pozitif-iz Derneği ise ağırlıklı olarak HIV ile yaşayan kişilerin sağlık hizmetlerine, doğru bilgiye, hukuki ve sosyal desteğe erişimi için çalışmalar yürütüyor.

HEVİ LGBTİ+; mülteciler, azınlıklar, sağlık hakkı ve ayrımcılıkla mücadele alanlarında faaliyet gösterirken LİSTAG, LGBTİ+ bireylerin aileleri ve yakınları arasında dayanışmayı güçlendirmeye yönelik çalışmalar yapıyor.

Bu faaliyetlerin hangilerinin soruşturma kapsamında değerlendirildiğine ilişkin ayrıntılar henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Yanıt bekleyen sorular

Soruşturmanın kapsamına ilişkin bazı önemli noktalar henüz açıklığa kavuşmadı:

• Hakkında işlem yapılan dokuz derneğin tamamı hangileri?
• Her bir dernek hangi somut iddia kapsamında soruşturuluyor?
• Altı derneğe yapılan transferlerden hangileri hakkında usulsüzlük şüphesi bulunuyor?
• Yurt dışı yardım bildirimlerinde eksiklik tespit edildi mi?
• Toplam fonun ne kadarı soruşturmalara konu faaliyetlerle ilişkilendiriliyor?
• “Ameliyat gideri” olarak açıklanan harcamaların tutarı ve hukuki değerlendirmesi nedir?
• Fon sağlayan yabancı kamu kurumları ve kuruluşlardan bilgi talep edildi mi?
• Derneklerin banka hesapları veya mal varlıkları hakkında tedbir kararı verildi mi?

Soruşturmalar devam ederken ilgili başsavcılıklardan, MASAK’tan ve hakkında işlem yapılan derneklerden gelecek açıklamaların dosyanın kapsamını netleştirmesi bekleniyor.

Editörün notu: Haberde adı geçen derneklerin, Adalet Bakanlığının ve ilgili fon sağlayıcı kuruluşların açıklamaları geldikçe içerik güncellenecektir.